Ders videoları / Fizik – Hareket ve Kuvvet

Birim karışıklığı

Fizik düzeneği

Birim karışıklığı. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır.

Birim karışıklığı dersi, Fizik hareket ve kuvvet serisinde tek bir konuyu öğretir. Tanım, çözülmüş örnek, sık yapılan hata ve kısa alıştırma bu sırayla okunur. Sayfa bir puan, kota veya süre hedefi koymaz. Amaç, tanımı kendi cümlenle kurup örnekteki adımı başka bir sayıda tekrar edebilmendir. Tanımın ilk cümlesi şudur: Konum metredir, hız m/s, ivme m/s², kuvvet newton’dur.

Fizik düzeneği
Fotoğraf: The Dean of Physics / Wikimedia Commons / CC BY-SA 4.0

• • •

Tanım

Konum metredir, hız m/s, ivme m/s², kuvvet newton’dur. 1 N = 1 kg·m/s². Süre saniye değil de dakika verilmişse saniyeye çevrilmeden F = m·a sayıca doğru çıksa bile birim tutmaz.

Birim karışıklığı tanımını kapattıktan sonra iki cümle yaz. Birinci cümle terimin ne olduğunu söylesin, ikinci cümle ne olmadığını. İkinci cümle kurulamıyorsa tanım henüz oturmamıştır ve sonraki ders bu satırla açılır. Tanımdaki her terim çözülmüş örnekte bir kez görünmelidir. Görünmeyen terim ezber listesine değil, yanlışın neden sütununa yazılır. Üzerinde çalışılan tanım şudur: Konum metredir, hız m/s, ivme m/s², kuvvet newton’dur. 1 N = 1 kg·m/s². Süre saniye değil de dakika verilmişse saniyeye çevrilmeden F = m·a sayıca doğru çıksa bile birim tutmaz.

Cümle 1

Birim karışıklığı tanımının 1. cümlesi şudur: Konum metredir, hız m/s, ivme m/s², kuvvet newton’dur. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

Cümle 2

Birim karışıklığı tanımının 2. cümlesi şudur: 1 N = 1 kg·m/s². Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

Cümle 3

Birim karışıklığı tanımının 3. cümlesi şudur: Süre saniye değil de dakika verilmişse saniyeye çevrilmeden F = m·a sayıca doğru çıksa bile birim tutmaz. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

• • •

Çözülmüş örnek

Kütle 2 kg, ivme 3 m/s² ise kuvvet 6 N’dir. Hız 36 km/h ise 36·1000/3600 = 10 m/s. 36’yı doğrudan m/s sanmak on kat hata üretir.

Örneği iki kez oku. İlk okumada yalnız sonucu gör. İkinci okumada sonucu kapat ve ara adımı kendin yaz. Birim karışıklığı örneği şunu gösterir: Kütle 2 kg, ivme 3 m/s² ise kuvvet 6 N’dir. Hız 36 km/h ise 36·1000/3600 = 10 m/s. 36’yı doğrudan m/s sanmak on kat hata üretir. Sonucu ezberlemek adımı ezberlemek değildir. Adım yazılamadığında tanımın ilk cümlesine dön: Konum metredir, hız m/s, ivme m/s², kuvvet newton’dur.

Deneme kâğıdındaki işlem, aşağıdaki örneğin adımıyla karşılaştırılır. Sonuç aynı olsa bile atlanan adım yanlış sayılır ve Birim karışıklığı satırına neden olarak yazılır.

• • •

Sık yapılan hata

km/h ile m/s’yi aynı kabul etmek. Denemede yol metre, süre dakika ise süre 60 ile çarpılarak saniyeye çevrilir.

Birim karışıklığı dersinde sık yapılan hata şudur: km/h ile m/s’yi aynı kabul etmek. Denemede yol metre, süre dakika ise süre 60 ile çarpılarak saniyeye çevrilir. Hatayı “dikkatsizlik” diye etiketleme. Yanına tek cümlelik bir neden yaz: tanımdaki hangi adım atlandı. Bu neden, sonraki dersin açılış cümlesidir. Tanımla çelişen her sonuç, işlem doğru görünse bile yanlış sayılır.

  • Birim karışıklığı tanımını kapatıp iki cümle yaz.
  • Örneği önce sonuç için, sonra adım için oku.
  • Yanlışın yanına yalnız nedeni yaz.
  • Alıştırmayı tanımdaki terimle kontrol et.

• • •

Kısa alıştırma

72 km/h kaç m/s’dir? 500 g kaç kg’dır? Bu kütle 2 m/s² ivme ile giderse net kuvvet kaç N olur?

Alıştırma şudur: 72 km/h kaç m/s’dir? 500 g kaç kg’dır? Bu kütle 2 m/s² ivme ile giderse net kuvvet kaç N olur? Cevabı bir puana bakarak kontrol etme. Cevap, tanımdaki terimle kurulmuşsa tamamdır. Takılırsan örneğe dön ve örnekteki tek bir sayıyı veya tek bir sözcüğü değiştir. Yeni bir konu açma. Değiştirilmiş örnek hâlâ Birim karışıklığı tanımına uyuyorsa alıştırma kapanır.

• • •

Bu ders nasıl okunur

Birim karışıklığı bir deneme analizi dersidir. Denemedeki yanlış bir puan olarak değil, bu konunun adı olarak listeye yazılır. Kâğıttaki işlem, tanımdaki adımla yan yana konur. Tutmayan adım sonraki oturumun ilk işidir. Aynı denemeyi araya konu çalışması girmeden ikinci kez çözmek aynı yanlışı tekrarlar.

Birim karışıklığı, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir.

Çalışma listesine şunu yaz. Konu: Birim karışıklığı. Neden: sık yapılan hatada atlanan adım. Sonraki iş: kısa alıştırmadaki tek soru. Satırda sıra, kota veya puan yoktur. Satır kapanınca komşu konu açılır.

• • •

Bu derste ne yazılı

Birim karışıklığı sayfası dört hücreye sığar. Hücrelerin dışında kalan puan, süre ve kontenjan bu derste yoktur. Tablo, gövdedeki cümlelerin kısaltmasıdır; asıl metin yukarıdaki bölümlerdedir.

AlanBu derste
TanımKonum metredir, hız m/s, ivme m/s², kuvvet newton’dur. 1 N = 1 kg·m/s². Süre saniye değil de dakika verilmişse saniyeye çevrilmeden F = m·a sayıca doğru çıksa bile birim tutmaz.
ÖrnekKütle 2 kg, ivme 3 m/s² ise kuvvet 6 N’dir. Hız 36 km/h ise 36·1000/3600 = 10 m/s. 36’yı doğrudan m/s sanmak on kat hata üretir.
Sık hatakm/h ile m/s’yi aynı kabul etmek. Denemede yol metre, süre dakika ise süre 60 ile çarpılarak saniyeye çevrilir.
Alıştırma72 km/h kaç m/s’dir? 500 g kaç kg’dır? Bu kütle 2 m/s² ivme ile giderse net kuvvet kaç N olur?

• • •

Kaynak ve sınır

Birim karışıklığı, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır. Sınavın soru sayısı, süresi ve yerleştirme kuralı kurumun kendi kılavuzundadır. Bu sayfa o kılavuzu kopyalamaz.

Güncel sınav metni için osym.gov.tr ve meb.gov.tr kullanılır. Fizik hareket ve kuvvet, YKS rehberi, LGS rehberi, ÖSYM hazırlık ve 2026 YKS sınav günleri aynı çalışma listesine bağlanır.

• • •

Sık sorulan sorular

Birim karışıklığı için aşağıdaki cevaplar bu sayfanın sınırındadır.

Bu ders bir kılavuz mu?

Hayır. Birim karışıklığı bir konu dersidir. Tarih, kontenjan ve puan kurum duyurusundadır.

Yanlış olursa ne yazılır?

Konu adı Birim karışıklığı kalır. Yanına şu neden yazılır: km/h ile m/s’yi aynı kabul etmek. Denemede yol metre, süre dakika ise süre 60 ile çarpılarak saniyeye çevrilir.

Alıştırma nasıl kapanır?

Cevap, tanımdaki terimle kurulduğunda kapanır. Alıştırma şudur: 72 km/h kaç m/s’dir? 500 g kaç kg’dır? Bu kütle 2 m/s² ivme ile giderse net kuvvet kaç N olur?

• • •

Haftanın neresine konur

Birim karışıklığı, haftanın üç bloğundan birine konur. Yeni konu gününde tanım yazılır. Deneme gününde bu tanımın dışına çıkan sonuç konu adına çevrilir. Yanlış listesi gününde yalnız açık satır açılır. Birim karışıklığı için dördüncü bir blok eklenmez. Kurum tarihi kaydırırsa deneme günü oynar, bu dersin tanımı silinmez.

Birim karışıklığı bir deneme analizi dersidir. Denemedeki yanlış bir puan olarak değil, bu konunun adı olarak listeye yazılır. Kâğıttaki işlem, tanımdaki adımla yan yana konur. Tutmayan adım sonraki oturumun ilk işidir. Aynı denemeyi araya konu çalışması girmeden ikinci kez çözmek aynı yanlışı tekrarlar.

Tahtaya yazı yazılan bir sınıf
Fotoğraf: Associated Press / Wikimedia Commons / Public domain

Yeni konu günü

Birim karışıklığı tanımı iki cümleyle yazılır. İkinci cümle ne olmadığını söyler. Kurulamıyorsa deneme açılmaz.

Deneme günü

Birim karışıklığı denemesinde puan konuşulmaz. Yanlış, şu hataya bağlanır: km/h ile m/s’yi aynı kabul etmek. Denemede yol metre, süre dakika ise süre 60 ile çarpılarak saniyeye çevrilir.

• • •

İlgili sayfalar

Fizik hareket ve kuvvet serisinin içindesiniz. Aynı düzen YKS rehberi ve LGS rehberi için de kullanılır. ÖSYM hazırlık oturumun yüz yüze mi uzaktan mı işlediğini anlatır. Takvim notu: 2026 YKS sınav günleri. İletişim.