Ders videoları / Fizik – Hareket ve Kuvvet
Düzgün doğrusal hareket
Düzgün doğrusal hareket. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır.
Düzgün doğrusal hareket dersi, Fizik hareket ve kuvvet serisinde tek bir konuyu öğretir. Tanım, çözülmüş örnek, sık yapılan hata ve kısa alıştırma bu sırayla okunur. Sayfa bir puan, kota veya süre hedefi koymaz. Amaç, tanımı kendi cümlenle kurup örnekteki adımı başka bir sayıda tekrar edebilmendir. Tanımın ilk cümlesi şudur: Düzgün doğrusal harekette hız sabittir, ivme sıfırdır, yol doğrudur.
• • •
Tanım
Düzgün doğrusal harekette hız sabittir, ivme sıfırdır, yol doğrudur. Konum x = x₀ + v·t. Alınan yol, hız ile sürenin çarpımıdır. Hız-zaman grafiği yatay bir doğrudur; altındaki alan yer değiştirmeyi verir.
Düzgün doğrusal hareket tanımını kapattıktan sonra iki cümle yaz. Birinci cümle terimin ne olduğunu söylesin, ikinci cümle ne olmadığını. İkinci cümle kurulamıyorsa tanım henüz oturmamıştır ve sonraki ders bu satırla açılır. Tanımdaki her terim çözülmüş örnekte bir kez görünmelidir. Görünmeyen terim ezber listesine değil, yanlışın neden sütununa yazılır. Üzerinde çalışılan tanım şudur: Düzgün doğrusal harekette hız sabittir, ivme sıfırdır, yol doğrudur. Konum x = x₀ + v·t. Alınan yol, hız ile sürenin çarpımıdır. Hız-zaman grafiği yatay bir doğrudur; altındaki alan yer değiştirmeyi verir.
Cümle 1
Düzgün doğrusal hareket tanımının 1. cümlesi şudur: Düzgün doğrusal harekette hız sabittir, ivme sıfırdır, yol doğrudur. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 2
Düzgün doğrusal hareket tanımının 2. cümlesi şudur: Konum x = x₀ + v·t. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 3
Düzgün doğrusal hareket tanımının 3. cümlesi şudur: Alınan yol, hız ile sürenin çarpımıdır. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
• • •
Çözülmüş örnek
x₀ = 5 m ve v = 3 m/s ise 4 s sonra x = 5 + 3·4 = 17 m. 4 s’de alınan yol 12 m’dir.
Örneği iki kez oku. İlk okumada yalnız sonucu gör. İkinci okumada sonucu kapat ve ara adımı kendin yaz. Düzgün doğrusal hareket örneği şunu gösterir: x₀ = 5 m ve v = 3 m/s ise 4 s sonra x = 5 + 3·4 = 17 m. 4 s’de alınan yol 12 m’dir. Sonucu ezberlemek adımı ezberlemek değildir. Adım yazılamadığında tanımın ilk cümlesine dön: Düzgün doğrusal harekette hız sabittir, ivme sıfırdır, yol doğrudur.
Canlı derste örnek tahtada bir kez çözülür. Öğrenci sonucu görmeden ara adımı kendi defterine yazar. Tahta silinince geriye Düzgün doğrusal hareket tanımı ve o adım kalır.
• • •
Sık yapılan hata
Sabit hıza bir de ivme eklemek. “Hız var, o halde ivme de vardır” doğru değildir. Net kuvvet sıfırsa ivme sıfırdır ve hız değişmez.
Düzgün doğrusal hareket dersinde sık yapılan hata şudur: Sabit hıza bir de ivme eklemek. “Hız var, o halde ivme de vardır” doğru değildir. Net kuvvet sıfırsa ivme sıfırdır ve hız değişmez. Hatayı “dikkatsizlik” diye etiketleme. Yanına tek cümlelik bir neden yaz: tanımdaki hangi adım atlandı. Bu neden, sonraki dersin açılış cümlesidir. Tanımla çelişen her sonuç, işlem doğru görünse bile yanlış sayılır.
- Düzgün doğrusal hareket tanımını kapatıp iki cümle yaz.
- Örneği önce sonuç için, sonra adım için oku.
- Yanlışın yanına yalnız nedeni yaz.
- Alıştırmayı tanımdaki terimle kontrol et.
• • •
Kısa alıştırma
Başlangıç konumu −2 m, hız 6 m/s. 3 s sonraki konumu ve alınan yolu yaz. Hız-zaman grafiğini bir cümleyle tarif et.
Alıştırma şudur: Başlangıç konumu −2 m, hız 6 m/s. 3 s sonraki konumu ve alınan yolu yaz. Hız-zaman grafiğini bir cümleyle tarif et. Cevabı bir puana bakarak kontrol etme. Cevap, tanımdaki terimle kurulmuşsa tamamdır. Takılırsan örneğe dön ve örnekteki tek bir sayıyı veya tek bir sözcüğü değiştir. Yeni bir konu açma. Değiştirilmiş örnek hâlâ Düzgün doğrusal hareket tanımına uyuyorsa alıştırma kapanır.
• • •
Bu ders nasıl okunur
Canlı derste Düzgün doğrusal hareket bir kez anlatılır. Tahtadaki örnek kapanmadan deftere geçmez. Not, öğretmenin cümlesinin kopyası değil, öğrencinin iki cümlesi olur. Kayıt bu iki cümlenin yerine geçmez. Ders bitince listede yalnız konu adı ve atlanan adım kalır.
Düzgün doğrusal hareket, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir.
Çalışma listesine şunu yaz. Konu: Düzgün doğrusal hareket. Neden: sık yapılan hatada atlanan adım. Sonraki iş: kısa alıştırmadaki tek soru. Satırda sıra, kota veya puan yoktur. Satır kapanınca komşu konu açılır.
• • •
Bu derste ne yazılı
Düzgün doğrusal hareket sayfası dört hücreye sığar. Hücrelerin dışında kalan puan, süre ve kontenjan bu derste yoktur. Tablo, gövdedeki cümlelerin kısaltmasıdır; asıl metin yukarıdaki bölümlerdedir.
| Alan | Bu derste |
|---|---|
| Tanım | Düzgün doğrusal harekette hız sabittir, ivme sıfırdır, yol doğrudur. Konum x = x₀ + v·t. Alınan yol, hız ile sürenin çarpımıdır. Hız-zaman grafiği yatay bir doğrudur; altındaki alan yer değiştirmeyi verir. |
| Örnek | x₀ = 5 m ve v = 3 m/s ise 4 s sonra x = 5 + 3·4 = 17 m. 4 s’de alınan yol 12 m’dir. |
| Sık hata | Sabit hıza bir de ivme eklemek. “Hız var, o halde ivme de vardır” doğru değildir. Net kuvvet sıfırsa ivme sıfırdır ve hız değişmez. |
| Alıştırma | Başlangıç konumu −2 m, hız 6 m/s. 3 s sonraki konumu ve alınan yolu yaz. Hız-zaman grafiğini bir cümleyle tarif et. |
• • •
Kaynak ve sınır
Düzgün doğrusal hareket, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır. Sınavın soru sayısı, süresi ve yerleştirme kuralı kurumun kendi kılavuzundadır. Bu sayfa o kılavuzu kopyalamaz.
Güncel sınav metni için osym.gov.tr ve meb.gov.tr kullanılır. Fizik hareket ve kuvvet, YKS rehberi, LGS rehberi, ÖSYM hazırlık ve 2026 YKS sınav günleri aynı çalışma listesine bağlanır.
• • •
Sık sorulan sorular
Düzgün doğrusal hareket için aşağıdaki cevaplar bu sayfanın sınırındadır.
Bu ders bir kılavuz mu?
Hayır. Düzgün doğrusal hareket bir konu dersidir. Tarih, kontenjan ve puan kurum duyurusundadır.
Yanlış olursa ne yazılır?
Konu adı Düzgün doğrusal hareket kalır. Yanına şu neden yazılır: Sabit hıza bir de ivme eklemek. “Hız var, o halde ivme de vardır” doğru değildir. Net kuvvet sıfırsa ivme sıfırdır ve hız değişmez.
Alıştırma nasıl kapanır?
Cevap, tanımdaki terimle kurulduğunda kapanır. Alıştırma şudur: Başlangıç konumu −2 m, hız 6 m/s. 3 s sonraki konumu ve alınan yolu yaz. Hız-zaman grafiğini bir cümleyle tarif et.
• • •
Haftanın neresine konur
Düzgün doğrusal hareket, haftanın üç bloğundan birine konur. Yeni konu gününde tanım yazılır. Deneme gününde bu tanımın dışına çıkan sonuç konu adına çevrilir. Yanlış listesi gününde yalnız açık satır açılır. Düzgün doğrusal hareket için dördüncü bir blok eklenmez. Kurum tarihi kaydırırsa deneme günü oynar, bu dersin tanımı silinmez.
Canlı derste Düzgün doğrusal hareket bir kez anlatılır. Tahtadaki örnek kapanmadan deftere geçmez. Not, öğretmenin cümlesinin kopyası değil, öğrencinin iki cümlesi olur. Kayıt bu iki cümlenin yerine geçmez. Ders bitince listede yalnız konu adı ve atlanan adım kalır.
Yeni konu günü
Düzgün doğrusal hareket tanımı iki cümleyle yazılır. İkinci cümle ne olmadığını söyler. Kurulamıyorsa deneme açılmaz.
Deneme günü
Düzgün doğrusal hareket denemesinde puan konuşulmaz. Yanlış, şu hataya bağlanır: Sabit hıza bir de ivme eklemek. “Hız var, o halde ivme de vardır” doğru değildir. Net kuvvet sıfırsa ivme sıfırdır ve hız değişmez.
• • •
İlgili sayfalar
Fizik hareket ve kuvvet serisinin içindesiniz. Aynı düzen YKS rehberi ve LGS rehberi için de kullanılır. ÖSYM hazırlık oturumun yüz yüze mi uzaktan mı işlediğini anlatır. Takvim notu: 2026 YKS sınav günleri. İletişim.