Serbest düşmede tepe noktası

Serbest düşmede tepe noktası. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır.

Serbest düşmede tepe noktası dersi, Fizik hareket ve kuvvet serisinde tek bir konuyu öğretir. Tanım, çözülmüş örnek, sık yapılan hata ve kısa alıştırma bu sırayla okunur. Sayfa bir puan, kota veya süre hedefi koymaz. Amaç, tanımı kendi cümlenle kurup örnekteki adımı başka bir sayıda tekrar edebilmendir. Tanımın ilk cümlesi şudur: Yukarı atılan cisim, çıkışta yavaşlar.

• • •

Tanım

Yukarı atılan cisim, çıkışta yavaşlar. Tepe noktasında hız sıfır, ivme hâlâ g aşağıdır. İniş, çıkışın simetriğidir: aynı yükseklikten geçerken hızın büyüklüğü aynı, yönü terstir.

Serbest düşmede tepe noktası tanımını kapattıktan sonra iki cümle yaz. Birinci cümle terimin ne olduğunu söylesin, ikinci cümle ne olmadığını. İkinci cümle kurulamıyorsa tanım henüz oturmamıştır ve sonraki ders bu satırla açılır. Tanımdaki her terim çözülmüş örnekte bir kez görünmelidir. Görünmeyen terim ezber listesine değil, yanlışın neden sütununa yazılır. Üzerinde çalışılan tanım şudur: Yukarı atılan cisim, çıkışta yavaşlar. Tepe noktasında hız sıfır, ivme hâlâ g aşağıdır. İniş, çıkışın simetriğidir: aynı yükseklikten geçerken hızın büyüklüğü aynı, yönü terstir.

Cümle 1

Serbest düşmede tepe noktası tanımının 1. cümlesi şudur: Yukarı atılan cisim, çıkışta yavaşlar. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

Cümle 2

Serbest düşmede tepe noktası tanımının 2. cümlesi şudur: Tepe noktasında hız sıfır, ivme hâlâ g aşağıdır. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

Cümle 3

Serbest düşmede tepe noktası tanımının 3. cümlesi şudur: İniş, çıkışın simetriğidir: aynı yükseklikten geçerken hızın büyüklüğü aynı, yönü terstir. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

• • •

Çözülmüş örnek

v₀ = 20 m/s yukarı, g = 10 m/s² aşağı. Tepeye çıkış süresi 20/10 = 2 s. Çıkılan yükseklik (1/2)·10·4 = 20 m. Yere dönüş toplam 4 s sürer.

Örneği iki kez oku. İlk okumada yalnız sonucu gör. İkinci okumada sonucu kapat ve ara adımı kendin yaz. Serbest düşmede tepe noktası örneği şunu gösterir: v₀ = 20 m/s yukarı, g = 10 m/s² aşağı. Tepeye çıkış süresi 20/10 = 2 s. Çıkılan yükseklik (1/2)·10·4 = 20 m. Yere dönüş toplam 4 s sürer. Sonucu ezberlemek adımı ezberlemek değildir. Adım yazılamadığında tanımın ilk cümlesine dön: Yukarı atılan cisim, çıkışta yavaşlar.

Deneme kâğıdındaki işlem, aşağıdaki örneğin adımıyla karşılaştırılır. Sonuç aynı olsa bile atlanan adım yanlış sayılır ve Serbest düşmede tepe noktası satırına neden olarak yazılır.

• • •

Sık yapılan hata

Tepede hız sıfır diye ivmeyi de sıfır almak, sonra inişi ayrı bir “düşme” sanıp çıkış süresini unutmak. Toplam uçuş, çıkış süresinin iki katıdır (aynı seviyeye dönüyorsa).

Serbest düşmede tepe noktası dersinde sık yapılan hata şudur: Tepede hız sıfır diye ivmeyi de sıfır almak, sonra inişi ayrı bir “düşme” sanıp çıkış süresini unutmak. Toplam uçuş, çıkış süresinin iki katıdır (aynı seviyeye dönüyorsa). Hatayı “dikkatsizlik” diye etiketleme. Yanına tek cümlelik bir neden yaz: tanımdaki hangi adım atlandı. Bu neden, sonraki dersin açılış cümlesidir. Tanımla çelişen her sonuç, işlem doğru görünse bile yanlış sayılır.

• Serbest düşmede tepe noktası tanımını kapatıp iki cümle yaz.
• Örneği önce sonuç için, sonra adım için oku.
• Yanlışın yanına yalnız nedeni yaz.
• Alıştırmayı tanımdaki terimle kontrol et.

• • •

Kısa alıştırma

v₀ = 30 m/s yukarı, g = 10. Tepe süresini, tepe yüksekliğini ve aynı seviyeye dönüş süresini yaz.

Alıştırma şudur: v₀ = 30 m/s yukarı, g = 10. Tepe süresini, tepe yüksekliğini ve aynı seviyeye dönüş süresini yaz. Cevabı bir puana bakarak kontrol etme. Cevap, tanımdaki terimle kurulmuşsa tamamdır. Takılırsan örneğe dön ve örnekteki tek bir sayıyı veya tek bir sözcüğü değiştir. Yeni bir konu açma. Değiştirilmiş örnek hâlâ Serbest düşmede tepe noktası tanımına uyuyorsa alıştırma kapanır.

• • •

Bu ders nasıl okunur

Serbest düşmede tepe noktası bir deneme analizi dersidir. Denemedeki yanlış bir puan olarak değil, bu konunun adı olarak listeye yazılır. Kâğıttaki işlem, tanımdaki adımla yan yana konur. Tutmayan adım sonraki oturumun ilk işidir. Aynı denemeyi araya konu çalışması girmeden ikinci kez çözmek aynı yanlışı tekrarlar.

Serbest düşmede tepe noktası, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir.

Çalışma listesine şunu yaz. Konu: Serbest düşmede tepe noktası. Neden: sık yapılan hatada atlanan adım. Sonraki iş: kısa alıştırmadaki tek soru. Satırda sıra, kota veya puan yoktur. Satır kapanınca komşu konu açılır.

• • •

Bu derste ne yazılı

Serbest düşmede tepe noktası sayfası dört hücreye sığar. Hücrelerin dışında kalan puan, süre ve kontenjan bu derste yoktur. Tablo, gövdedeki cümlelerin kısaltmasıdır; asıl metin yukarıdaki bölümlerdedir.

• • •

Kaynak ve sınır

Serbest düşmede tepe noktası, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır. Sınavın soru sayısı, süresi ve yerleştirme kuralı kurumun kendi kılavuzundadır. Bu sayfa o kılavuzu kopyalamaz.

Güncel sınav metni için osym.gov.tr ve meb.gov.tr kullanılır. Fizik hareket ve kuvvet, YKS rehberi, LGS rehberi, ÖSYM hazırlık ve 2026 YKS sınav günleri aynı çalışma listesine bağlanır.

• • •

Sık sorulan sorular

Serbest düşmede tepe noktası için aşağıdaki cevaplar bu sayfanın sınırındadır.

Bu ders bir kılavuz mu?

Hayır. Serbest düşmede tepe noktası bir konu dersidir. Tarih, kontenjan ve puan kurum duyurusundadır.

Yanlış olursa ne yazılır?

Konu adı Serbest düşmede tepe noktası kalır. Yanına şu neden yazılır: Tepede hız sıfır diye ivmeyi de sıfır almak, sonra inişi ayrı bir “düşme” sanıp çıkış süresini unutmak. Toplam uçuş, çıkış süresinin iki katıdır (aynı seviyeye dönüyorsa).

Alıştırma nasıl kapanır?

Cevap, tanımdaki terimle kurulduğunda kapanır. Alıştırma şudur: v₀ = 30 m/s yukarı, g = 10. Tepe süresini, tepe yüksekliğini ve aynı seviyeye dönüş süresini yaz.

• • •

Haftanın neresine konur

Serbest düşmede tepe noktası, haftanın üç bloğundan birine konur. Yeni konu gününde tanım yazılır. Deneme gününde bu tanımın dışına çıkan sonuç konu adına çevrilir. Yanlış listesi gününde yalnız açık satır açılır. Serbest düşmede tepe noktası için dördüncü bir blok eklenmez. Kurum tarihi kaydırırsa deneme günü oynar, bu dersin tanımı silinmez.

Serbest düşmede tepe noktası bir deneme analizi dersidir. Denemedeki yanlış bir puan olarak değil, bu konunun adı olarak listeye yazılır. Kâğıttaki işlem, tanımdaki adımla yan yana konur. Tutmayan adım sonraki oturumun ilk işidir. Aynı denemeyi araya konu çalışması girmeden ikinci kez çözmek aynı yanlışı tekrarlar.

Yeni konu günü

Serbest düşmede tepe noktası tanımı iki cümleyle yazılır. İkinci cümle ne olmadığını söyler. Kurulamıyorsa deneme açılmaz.

Deneme günü

Serbest düşmede tepe noktası denemesinde puan konuşulmaz. Yanlış, şu hataya bağlanır: Tepede hız sıfır diye ivmeyi de sıfır almak, sonra inişi ayrı bir “düşme” sanıp çıkış süresini unutmak. Toplam uçuş, çıkış süresinin iki katıdır (aynı seviyeye dönüyorsa).

• • •

İlgili sayfalar

Fizik hareket ve kuvvet serisinin içindesiniz. Aynı düzen YKS rehberi ve LGS rehberi için de kullanılır. ÖSYM hazırlık oturumun yüz yüze mi uzaktan mı işlediğini anlatır. Takvim notu: 2026 YKS sınav günleri. İletişim.