Ders videoları / Fizik – Hareket ve Kuvvet

F = m·a

Fizik düzeneği

F = m·a. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır.

F = m·a dersi, Fizik hareket ve kuvvet serisinde tek bir konuyu öğretir. Tanım, çözülmüş örnek, sık yapılan hata ve kısa alıştırma bu sırayla okunur. Sayfa bir puan, kota veya süre hedefi koymaz. Amaç, tanımı kendi cümlenle kurup örnekteki adımı başka bir sayıda tekrar edebilmendir. Tanımın ilk cümlesi şudur: Net kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır.

Fizik düzeneği
Fotoğraf: The Dean of Physics / Wikimedia Commons / CC BY-SA 4.0

• • •

Tanım

Net kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır. Kuvvet newton, kütle kilogram, ivme m/s² olur. Kuvveti iki katına çıkarmak, kütle aynıysa ivmeyi iki katına çıkarır.

F = m·a tanımını kapattıktan sonra iki cümle yaz. Birinci cümle terimin ne olduğunu söylesin, ikinci cümle ne olmadığını. İkinci cümle kurulamıyorsa tanım henüz oturmamıştır ve sonraki ders bu satırla açılır. Tanımdaki her terim çözülmüş örnekte bir kez görünmelidir. Görünmeyen terim ezber listesine değil, yanlışın neden sütununa yazılır. Üzerinde çalışılan tanım şudur: Net kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır. Kuvvet newton, kütle kilogram, ivme m/s² olur. Kuvveti iki katına çıkarmak, kütle aynıysa ivmeyi iki katına çıkarır.

Cümle 1

F = m·a tanımının 1. cümlesi şudur: Net kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

Cümle 2

F = m·a tanımının 2. cümlesi şudur: Kuvvet newton, kütle kilogram, ivme m/s² olur. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

Cümle 3

F = m·a tanımının 3. cümlesi şudur: Kuvveti iki katına çıkarmak, kütle aynıysa ivmeyi iki katına çıkarır. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.

• • •

Çözülmüş örnek

m = 3 kg, a = 2 m/s² ise Fnet = 6 N. Fnet = 6 N ve m = 6 kg ise a = 1 m/s².

Örneği iki kez oku. İlk okumada yalnız sonucu gör. İkinci okumada sonucu kapat ve ara adımı kendin yaz. F = m·a örneği şunu gösterir: m = 3 kg, a = 2 m/s² ise Fnet = 6 N. Fnet = 6 N ve m = 6 kg ise a = 1 m/s². Sonucu ezberlemek adımı ezberlemek değildir. Adım yazılamadığında tanımın ilk cümlesine dön: Net kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır.

Mikro derste örnek tek satırdır. İkinci bir durum açılmaz. İkinci durum gerekiyorsa konu, F = m·a ile aynı fikrin canlı dersine taşınır.

• • •

Sık yapılan hata

Kütleyi de iki katına çıkınca ivme aynı kalır sanıp kuvveti unutmak. F aynı, m iki kat ise a yarıya iner.

F = m·a dersinde sık yapılan hata şudur: Kütleyi de iki katına çıkınca ivme aynı kalır sanıp kuvveti unutmak. F aynı, m iki kat ise a yarıya iner. Hatayı “dikkatsizlik” diye etiketleme. Yanına tek cümlelik bir neden yaz: tanımdaki hangi adım atlandı. Bu neden, sonraki dersin açılış cümlesidir. Tanımla çelişen her sonuç, işlem doğru görünse bile yanlış sayılır.

  • F = m·a tanımını kapatıp iki cümle yaz.
  • Örneği önce sonuç için, sonra adım için oku.
  • Yanlışın yanına yalnız nedeni yaz.
  • Alıştırmayı tanımdaki terimle kontrol et.

• • •

Kısa alıştırma

4 kg ve 5 m/s² için kuvveti bul. Kuvvet 20 N ve kütle 5 kg ise ivmeyi bul.

Alıştırma şudur: 4 kg ve 5 m/s² için kuvveti bul. Kuvvet 20 N ve kütle 5 kg ise ivmeyi bul. Cevabı bir puana bakarak kontrol etme. Cevap, tanımdaki terimle kurulmuşsa tamamdır. Takılırsan örneğe dön ve örnekteki tek bir sayıyı veya tek bir sözcüğü değiştir. Yeni bir konu açma. Değiştirilmiş örnek hâlâ F = m·a tanımına uyuyorsa alıştırma kapanır.

• • •

Bu ders nasıl okunur

F = m·a mikro dersi tek kuraldır. Kural bir satıra sığmalıdır. Satır uzuyorsa konu mikro ders değil, canlı ders satırıdır. Kural bir örnekle denenir, bir hatayla sınırlanır ve kapatılır.

F = m·a, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir.

Çalışma listesine şunu yaz. Konu: F = m·a. Neden: sık yapılan hatada atlanan adım. Sonraki iş: kısa alıştırmadaki tek soru. Satırda sıra, kota veya puan yoktur. Satır kapanınca komşu konu açılır.

• • •

Bu derste ne yazılı

F = m·a sayfası dört hücreye sığar. Hücrelerin dışında kalan puan, süre ve kontenjan bu derste yoktur. Tablo, gövdedeki cümlelerin kısaltmasıdır; asıl metin yukarıdaki bölümlerdedir.

AlanBu derste
TanımNet kuvvet, kütle ile ivmenin çarpımıdır. Kuvvet newton, kütle kilogram, ivme m/s² olur. Kuvveti iki katına çıkarmak, kütle aynıysa ivmeyi iki katına çıkarır.
Örnekm = 3 kg, a = 2 m/s² ise Fnet = 6 N. Fnet = 6 N ve m = 6 kg ise a = 1 m/s².
Sık hataKütleyi de iki katına çıkınca ivme aynı kalır sanıp kuvveti unutmak. F aynı, m iki kat ise a yarıya iner.
Alıştırma4 kg ve 5 m/s² için kuvveti bul. Kuvvet 20 N ve kütle 5 kg ise ivmeyi bul.

• • •

Kaynak ve sınır

F = m·a, fizik hareket ve kuvvet listesindedir. Aynı listede konum, hız, ivme, düzgün doğrusal hareket, düzgün hızlanan hareket, serbest düşme, Newton’un üç yasası, net kuvvet, sürtünme ve eğik düzlem durur. Bu katalogda serbest düşme ve eğik düzlem soruları g = 10 m/s² alır. Bir soru başka bir değer yazıyorsa o değer sorunun kendi metnindedir. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır. Sınavın soru sayısı, süresi ve yerleştirme kuralı kurumun kendi kılavuzundadır. Bu sayfa o kılavuzu kopyalamaz.

Güncel sınav metni için osym.gov.tr ve meb.gov.tr kullanılır. Fizik hareket ve kuvvet, YKS rehberi, LGS rehberi, ÖSYM hazırlık ve 2026 YKS sınav günleri aynı çalışma listesine bağlanır.

• • •

Sık sorulan sorular

F = m·a için aşağıdaki cevaplar bu sayfanın sınırındadır.

Bu ders bir kılavuz mu?

Hayır. F = m·a bir konu dersidir. Tarih, kontenjan ve puan kurum duyurusundadır.

Yanlış olursa ne yazılır?

Konu adı F = m·a kalır. Yanına şu neden yazılır: Kütleyi de iki katına çıkınca ivme aynı kalır sanıp kuvveti unutmak. F aynı, m iki kat ise a yarıya iner.

Alıştırma nasıl kapanır?

Cevap, tanımdaki terimle kurulduğunda kapanır. Alıştırma şudur: 4 kg ve 5 m/s² için kuvveti bul. Kuvvet 20 N ve kütle 5 kg ise ivmeyi bul.

• • •

Haftanın neresine konur

F = m·a, haftanın üç bloğundan birine konur. Yeni konu gününde tanım yazılır. Deneme gününde bu tanımın dışına çıkan sonuç konu adına çevrilir. Yanlış listesi gününde yalnız açık satır açılır. F = m·a için dördüncü bir blok eklenmez. Kurum tarihi kaydırırsa deneme günü oynar, bu dersin tanımı silinmez.

F = m·a mikro dersi tek kuraldır. Kural bir satıra sığmalıdır. Satır uzuyorsa konu mikro ders değil, canlı ders satırıdır. Kural bir örnekle denenir, bir hatayla sınırlanır ve kapatılır.

Tahtaya yazı yazılan bir sınıf
Fotoğraf: Associated Press / Wikimedia Commons / Public domain

Yeni konu günü

F = m·a tanımı iki cümleyle yazılır. İkinci cümle ne olmadığını söyler. Kurulamıyorsa deneme açılmaz.

Deneme günü

F = m·a denemesinde puan konuşulmaz. Yanlış, şu hataya bağlanır: Kütleyi de iki katına çıkınca ivme aynı kalır sanıp kuvveti unutmak. F aynı, m iki kat ise a yarıya iner.

• • •

İlgili sayfalar

Fizik hareket ve kuvvet serisinin içindesiniz. Aynı düzen YKS rehberi ve LGS rehberi için de kullanılır. ÖSYM hazırlık oturumun yüz yüze mi uzaktan mı işlediğini anlatır. Takvim notu: 2026 YKS sınav günleri. İletişim.