Ders videoları / Türkçe – Dil Bilgisi
Edat
Edat. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır.
Edat dersi, Türkçe dil bilgisi serisinde tek bir konuyu öğretir. Tanım, çözülmüş örnek, sık yapılan hata ve kısa alıştırma bu sırayla okunur. Sayfa bir puan, kota veya süre hedefi koymaz. Amaç, tanımı kendi cümlenle kurup örnekteki adımı başka bir sayıda tekrar edebilmendir. Tanımın ilk cümlesi şudur: Edat, tek başına anlamı zayıf olan, kendinden önceki sözcükle öbek kuran sözcüktür: için, gibi, kadar, göre, ile.
• • •
Tanım
Edat, tek başına anlamı zayıf olan, kendinden önceki sözcükle öbek kuran sözcüktür: için, gibi, kadar, göre, ile. Edat çekim eki almaz. Öbek cümlede tümleç olur.
Edat tanımını kapattıktan sonra iki cümle yaz. Birinci cümle terimin ne olduğunu söylesin, ikinci cümle ne olmadığını. İkinci cümle kurulamıyorsa tanım henüz oturmamıştır ve sonraki ders bu satırla açılır. Tanımdaki her terim çözülmüş örnekte bir kez görünmelidir. Görünmeyen terim ezber listesine değil, yanlışın neden sütununa yazılır. Üzerinde çalışılan tanım şudur: Edat, tek başına anlamı zayıf olan, kendinden önceki sözcükle öbek kuran sözcüktür: için, gibi, kadar, göre, ile. Edat çekim eki almaz. Öbek cümlede tümleç olur.
Cümle 1
Edat tanımının 1. cümlesi şudur: Edat, tek başına anlamı zayıf olan, kendinden önceki sözcükle öbek kuran sözcüktür: için, gibi, kadar, göre, ile. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 2
Edat tanımının 2. cümlesi şudur: Edat çekim eki almaz. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 3
Edat tanımının 3. cümlesi şudur: Öbek cümlede tümleç olur. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
• • •
Çözülmüş örnek
“Sınav için erken kalktı.” İçin, sınav ile öbek kurar ve amaç bildirir. “Kalem gibi ince” içinde gibi, benzetme kurar.
Örneği iki kez oku. İlk okumada yalnız sonucu gör. İkinci okumada sonucu kapat ve ara adımı kendin yaz. Edat örneği şunu gösterir: “Sınav için erken kalktı.” İçin, sınav ile öbek kurar ve amaç bildirir. “Kalem gibi ince” içinde gibi, benzetme kurar. Sonucu ezberlemek adımı ezberlemek değildir. Adım yazılamadığında tanımın ilk cümlesine dön: Edat, tek başına anlamı zayıf olan, kendinden önceki sözcükle öbek kuran sözcüktür: için, gibi, kadar, göre, ile.
Kayıtta örnek, sonucun göründüğü kareden önce durdurulur. Adım yazıldıktan sonra kayıt açılır ve yazılan adım ekrandaki adımla karşılaştırılır.
• • •
Sık yapılan hata
Edatı bağlaç sanmak. “İçin” iki cümleyi bağlamaz; bir adın ardında durur. “Geldi ve gitti” içindeki ve bağlaçtır.
Edat dersinde sık yapılan hata şudur: Edatı bağlaç sanmak. “İçin” iki cümleyi bağlamaz; bir adın ardında durur. “Geldi ve gitti” içindeki ve bağlaçtır. Hatayı “dikkatsizlik” diye etiketleme. Yanına tek cümlelik bir neden yaz: tanımdaki hangi adım atlandı. Bu neden, sonraki dersin açılış cümlesidir. Tanımla çelişen her sonuç, işlem doğru görünse bile yanlış sayılır.
- Edat tanımını kapatıp iki cümle yaz.
- Örneği önce sonuç için, sonra adım için oku.
- Yanlışın yanına yalnız nedeni yaz.
- Alıştırmayı tanımdaki terimle kontrol et.
• • •
Kısa alıştırma
“Ders kadar kısa bir mola için dışarı çıktı” cümlesindeki edatları ve kurdukları öbekleri yaz.
Alıştırma şudur: “Ders kadar kısa bir mola için dışarı çıktı” cümlesindeki edatları ve kurdukları öbekleri yaz. Cevabı bir puana bakarak kontrol etme. Cevap, tanımdaki terimle kurulmuşsa tamamdır. Takılırsan örneğe dön ve örnekteki tek bir sayıyı veya tek bir sözcüğü değiştir. Yeni bir konu açma. Değiştirilmiş örnek hâlâ Edat tanımına uyuyorsa alıştırma kapanır.
• • •
Bu ders nasıl okunur
Kayıtlı videoda Edat durdurularak izlenir. Tanım biter bitmez kayıt durur ve iki cümle yazılır. Örnek çözülürken sonuç görünmeden adım yazılır. Kaydı baştan sona sessiz izlemek bu satırı kapatmaz.
Edat, Türkçe dil bilgisi listesindedir. Aynı listede ad, sıfat, zamir, zarf, fiil, fiilimsi, edat, bağlaç ve cümlede anlam durur. Sözcük, cümledeki görevine göre adlandırılır. Anlatım bozukluğu kuralları bu sayfada üretilmez.
Çalışma listesine şunu yaz. Konu: Edat. Neden: sık yapılan hatada atlanan adım. Sonraki iş: kısa alıştırmadaki tek soru. Satırda sıra, kota veya puan yoktur. Satır kapanınca komşu konu açılır.
• • •
Bu derste ne yazılı
Edat sayfası dört hücreye sığar. Hücrelerin dışında kalan puan, süre ve kontenjan bu derste yoktur. Tablo, gövdedeki cümlelerin kısaltmasıdır; asıl metin yukarıdaki bölümlerdedir.
| Alan | Bu derste |
|---|---|
| Tanım | Edat, tek başına anlamı zayıf olan, kendinden önceki sözcükle öbek kuran sözcüktür: için, gibi, kadar, göre, ile. Edat çekim eki almaz. Öbek cümlede tümleç olur. |
| Örnek | “Sınav için erken kalktı.” İçin, sınav ile öbek kurar ve amaç bildirir. “Kalem gibi ince” içinde gibi, benzetme kurar. |
| Sık hata | Edatı bağlaç sanmak. “İçin” iki cümleyi bağlamaz; bir adın ardında durur. “Geldi ve gitti” içindeki ve bağlaçtır. |
| Alıştırma | “Ders kadar kısa bir mola için dışarı çıktı” cümlesindeki edatları ve kurdukları öbekleri yaz. |
• • •
Kaynak ve sınır
Edat, Türkçe dil bilgisi listesindedir. Aynı listede ad, sıfat, zamir, zarf, fiil, fiilimsi, edat, bağlaç ve cümlede anlam durur. Sözcük, cümledeki görevine göre adlandırılır. Anlatım bozukluğu kuralları bu sayfada üretilmez. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır. Sınavın soru sayısı, süresi ve yerleştirme kuralı kurumun kendi kılavuzundadır. Bu sayfa o kılavuzu kopyalamaz.
Güncel sınav metni için osym.gov.tr ve meb.gov.tr kullanılır. Türkçe dil bilgisi, YKS rehberi, LGS rehberi, ÖSYM hazırlık ve 2026 YKS sınav günleri aynı çalışma listesine bağlanır.
• • •
Sık sorulan sorular
Edat için aşağıdaki cevaplar bu sayfanın sınırındadır.
Bu ders bir kılavuz mu?
Hayır. Edat bir konu dersidir. Tarih, kontenjan ve puan kurum duyurusundadır.
Yanlış olursa ne yazılır?
Konu adı Edat kalır. Yanına şu neden yazılır: Edatı bağlaç sanmak. “İçin” iki cümleyi bağlamaz; bir adın ardında durur. “Geldi ve gitti” içindeki ve bağlaçtır.
Alıştırma nasıl kapanır?
Cevap, tanımdaki terimle kurulduğunda kapanır. Alıştırma şudur: “Ders kadar kısa bir mola için dışarı çıktı” cümlesindeki edatları ve kurdukları öbekleri yaz.
• • •
Haftanın neresine konur
Edat, haftanın üç bloğundan birine konur. Yeni konu gününde tanım yazılır. Deneme gününde bu tanımın dışına çıkan sonuç konu adına çevrilir. Yanlış listesi gününde yalnız açık satır açılır. Edat için dördüncü bir blok eklenmez. Kurum tarihi kaydırırsa deneme günü oynar, bu dersin tanımı silinmez.
Kayıtlı videoda Edat durdurularak izlenir. Tanım biter bitmez kayıt durur ve iki cümle yazılır. Örnek çözülürken sonuç görünmeden adım yazılır. Kaydı baştan sona sessiz izlemek bu satırı kapatmaz.
Yeni konu günü
Edat tanımı iki cümleyle yazılır. İkinci cümle ne olmadığını söyler. Kurulamıyorsa deneme açılmaz.
Deneme günü
Edat denemesinde puan konuşulmaz. Yanlış, şu hataya bağlanır: Edatı bağlaç sanmak. “İçin” iki cümleyi bağlamaz; bir adın ardında durur. “Geldi ve gitti” içindeki ve bağlaçtır.
• • •
İlgili sayfalar
Türkçe dil bilgisi serisinin içindesiniz. Aynı düzen YKS rehberi ve LGS rehberi için de kullanılır. ÖSYM hazırlık oturumun yüz yüze mi uzaktan mı işlediğini anlatır. Takvim notu: 2026 YKS sınav günleri. İletişim.