Ders videoları / Türkçe – Dil Bilgisi
Ad (isim)
Ad (isim). Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır.
Ad (isim) dersi, Türkçe dil bilgisi serisinde tek bir konuyu öğretir. Tanım, çözülmüş örnek, sık yapılan hata ve kısa alıştırma bu sırayla okunur. Sayfa bir puan, kota veya süre hedefi koymaz. Amaç, tanımı kendi cümlenle kurup örnekteki adımı başka bir sayıda tekrar edebilmendir. Tanımın ilk cümlesi şudur: Ad, canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşünceleri, durum ve kavramları karşılayan sözcüktür.
• • •
Tanım
Ad, canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşünceleri, durum ve kavramları karşılayan sözcüktür. Özel adlar büyük harfle başlar: Ankara, Ayşe. Cins adlar türün adıdır: şehir, kalem. Adlar tek başına özne, nesne veya tümleç olabilir.
Ad (isim) tanımını kapattıktan sonra iki cümle yaz. Birinci cümle terimin ne olduğunu söylesin, ikinci cümle ne olmadığını. İkinci cümle kurulamıyorsa tanım henüz oturmamıştır ve sonraki ders bu satırla açılır. Tanımdaki her terim çözülmüş örnekte bir kez görünmelidir. Görünmeyen terim ezber listesine değil, yanlışın neden sütununa yazılır. Üzerinde çalışılan tanım şudur: Ad, canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşünceleri, durum ve kavramları karşılayan sözcüktür. Özel adlar büyük harfle başlar: Ankara, Ayşe. Cins adlar türün adıdır: şehir, kalem. Adlar tek başına özne, nesne veya tümleç olabilir.
Cümle 1
Ad (isim) tanımının 1. cümlesi şudur: Ad, canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşünceleri, durum ve kavramları karşılayan sözcüktür. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 2
Ad (isim) tanımının 2. cümlesi şudur: Özel adlar büyük harfle başlar: Ankara, Ayşe. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 3
Ad (isim) tanımının 3. cümlesi şudur: Cins adlar türün adıdır: şehir, kalem. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
• • •
Çözülmüş örnek
“Ayşe dün kitap okudu.” Ayşe ve kitap addır. Ayşe özel addır, kitap cins addır. “Dürüstlük değerlidir” cümlesinde dürüstlük bir kavramın adıdır.
Örneği iki kez oku. İlk okumada yalnız sonucu gör. İkinci okumada sonucu kapat ve ara adımı kendin yaz. Ad (isim) örneği şunu gösterir: “Ayşe dün kitap okudu.” Ayşe ve kitap addır. Ayşe özel addır, kitap cins addır. “Dürüstlük değerlidir” cümlesinde dürüstlük bir kavramın adıdır. Sonucu ezberlemek adımı ezberlemek değildir. Adım yazılamadığında tanımın ilk cümlesine dön: Ad, canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşünceleri, durum ve kavramları karşılayan sözcüktür.
Canlı derste örnek tahtada bir kez çözülür. Öğrenci sonucu görmeden ara adımı kendi defterine yazar. Tahta silinince geriye Ad (isim) tanımı ve o adım kalır.
• • •
Sık yapılan hata
Özel adı küçük harfle yazmak. “ankara” adıdır ama yazımı yanlıştır. Bir diğeri, ad soylu sözcüğü fiil sanmaktır: “gözlük” bir iş bildirmez.
Ad (isim) dersinde sık yapılan hata şudur: Özel adı küçük harfle yazmak. “ankara” adıdır ama yazımı yanlıştır. Bir diğeri, ad soylu sözcüğü fiil sanmaktır: “gözlük” bir iş bildirmez. Hatayı “dikkatsizlik” diye etiketleme. Yanına tek cümlelik bir neden yaz: tanımdaki hangi adım atlandı. Bu neden, sonraki dersin açılış cümlesidir. Tanımla çelişen her sonuç, işlem doğru görünse bile yanlış sayılır.
- Ad (isim) tanımını kapatıp iki cümle yaz.
- Örneği önce sonuç için, sonra adım için oku.
- Yanlışın yanına yalnız nedeni yaz.
- Alıştırmayı tanımdaki terimle kontrol et.
• • •
Kısa alıştırma
Şu cümledeki adları işaretle ve özel olanı söyle: “Mehmet sabah ekmek aldı.”
Alıştırma şudur: Şu cümledeki adları işaretle ve özel olanı söyle: “Mehmet sabah ekmek aldı.” Cevabı bir puana bakarak kontrol etme. Cevap, tanımdaki terimle kurulmuşsa tamamdır. Takılırsan örneğe dön ve örnekteki tek bir sayıyı veya tek bir sözcüğü değiştir. Yeni bir konu açma. Değiştirilmiş örnek hâlâ Ad (isim) tanımına uyuyorsa alıştırma kapanır.
• • •
Bu ders nasıl okunur
Canlı derste Ad (isim) bir kez anlatılır. Tahtadaki örnek kapanmadan deftere geçmez. Not, öğretmenin cümlesinin kopyası değil, öğrencinin iki cümlesi olur. Kayıt bu iki cümlenin yerine geçmez. Ders bitince listede yalnız konu adı ve atlanan adım kalır.
Ad (isim), Türkçe dil bilgisi listesindedir. Aynı listede ad, sıfat, zamir, zarf, fiil, fiilimsi, edat, bağlaç ve cümlede anlam durur. Sözcük, cümledeki görevine göre adlandırılır. Anlatım bozukluğu kuralları bu sayfada üretilmez.
Çalışma listesine şunu yaz. Konu: Ad (isim). Neden: sık yapılan hatada atlanan adım. Sonraki iş: kısa alıştırmadaki tek soru. Satırda sıra, kota veya puan yoktur. Satır kapanınca komşu konu açılır.
• • •
Bu derste ne yazılı
Ad (isim) sayfası dört hücreye sığar. Hücrelerin dışında kalan puan, süre ve kontenjan bu derste yoktur. Tablo, gövdedeki cümlelerin kısaltmasıdır; asıl metin yukarıdaki bölümlerdedir.
| Alan | Bu derste |
|---|---|
| Tanım | Ad, canlı ve cansız varlıkları, duygu ve düşünceleri, durum ve kavramları karşılayan sözcüktür. Özel adlar büyük harfle başlar: Ankara, Ayşe. Cins adlar türün adıdır: şehir, kalem. Adlar tek başına özne, nesne veya tü… |
| Örnek | “Ayşe dün kitap okudu.” Ayşe ve kitap addır. Ayşe özel addır, kitap cins addır. “Dürüstlük değerlidir” cümlesinde dürüstlük bir kavramın adıdır. |
| Sık hata | Özel adı küçük harfle yazmak. “ankara” adıdır ama yazımı yanlıştır. Bir diğeri, ad soylu sözcüğü fiil sanmaktır: “gözlük” bir iş bildirmez. |
| Alıştırma | Şu cümledeki adları işaretle ve özel olanı söyle: “Mehmet sabah ekmek aldı.” |
• • •
Kaynak ve sınır
Ad (isim), Türkçe dil bilgisi listesindedir. Aynı listede ad, sıfat, zamir, zarf, fiil, fiilimsi, edat, bağlaç ve cümlede anlam durur. Sözcük, cümledeki görevine göre adlandırılır. Anlatım bozukluğu kuralları bu sayfada üretilmez. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır. Sınavın soru sayısı, süresi ve yerleştirme kuralı kurumun kendi kılavuzundadır. Bu sayfa o kılavuzu kopyalamaz.
Güncel sınav metni için osym.gov.tr ve meb.gov.tr kullanılır. Türkçe dil bilgisi, YKS rehberi, LGS rehberi, ÖSYM hazırlık ve 2026 YKS sınav günleri aynı çalışma listesine bağlanır.
• • •
Sık sorulan sorular
Ad (isim) için aşağıdaki cevaplar bu sayfanın sınırındadır.
Bu ders bir kılavuz mu?
Hayır. Ad (isim) bir konu dersidir. Tarih, kontenjan ve puan kurum duyurusundadır.
Yanlış olursa ne yazılır?
Konu adı Ad (isim) kalır. Yanına şu neden yazılır: Özel adı küçük harfle yazmak. “ankara” adıdır ama yazımı yanlıştır. Bir diğeri, ad soylu sözcüğü fiil sanmaktır: “gözlük” bir iş bildirmez.
Alıştırma nasıl kapanır?
Cevap, tanımdaki terimle kurulduğunda kapanır. Alıştırma şudur: Şu cümledeki adları işaretle ve özel olanı söyle: “Mehmet sabah ekmek aldı.”
• • •
Haftanın neresine konur
Ad (isim), haftanın üç bloğundan birine konur. Yeni konu gününde tanım yazılır. Deneme gününde bu tanımın dışına çıkan sonuç konu adına çevrilir. Yanlış listesi gününde yalnız açık satır açılır. Ad (isim) için dördüncü bir blok eklenmez. Kurum tarihi kaydırırsa deneme günü oynar, bu dersin tanımı silinmez.
Canlı derste Ad (isim) bir kez anlatılır. Tahtadaki örnek kapanmadan deftere geçmez. Not, öğretmenin cümlesinin kopyası değil, öğrencinin iki cümlesi olur. Kayıt bu iki cümlenin yerine geçmez. Ders bitince listede yalnız konu adı ve atlanan adım kalır.
Yeni konu günü
Ad (isim) tanımı iki cümleyle yazılır. İkinci cümle ne olmadığını söyler. Kurulamıyorsa deneme açılmaz.
Deneme günü
Ad (isim) denemesinde puan konuşulmaz. Yanlış, şu hataya bağlanır: Özel adı küçük harfle yazmak. “ankara” adıdır ama yazımı yanlıştır. Bir diğeri, ad soylu sözcüğü fiil sanmaktır: “gözlük” bir iş bildirmez.
• • •
İlgili sayfalar
Türkçe dil bilgisi serisinin içindesiniz. Aynı düzen YKS rehberi ve LGS rehberi için de kullanılır. ÖSYM hazırlık oturumun yüz yüze mi uzaktan mı işlediğini anlatır. Takvim notu: 2026 YKS sınav günleri. İletişim.