Ders videoları / Türkçe – Dil Bilgisi
Zamir
Zamir. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır.
Zamir dersi, Türkçe dil bilgisi serisinde tek bir konuyu öğretir. Tanım, çözülmüş örnek, sık yapılan hata ve kısa alıştırma bu sırayla okunur. Sayfa bir puan, kota veya süre hedefi koymaz. Amaç, tanımı kendi cümlenle kurup örnekteki adımı başka bir sayıda tekrar edebilmendir. Tanımın ilk cümlesi şudur: Zamir, adın yerine geçen sözcüktür.
• • •
Tanım
Zamir, adın yerine geçen sözcüktür. Kişi zamirleri ben, sen, o, biz, siz, onlar. İşaret zamirleri bu, şu, o. Belgisiz zamirler kimi, kimse, herkes, biraz gibi sözcüklerdir. Zamir cümlede adın gördüğü görevi görür.
Zamir tanımını kapattıktan sonra iki cümle yaz. Birinci cümle terimin ne olduğunu söylesin, ikinci cümle ne olmadığını. İkinci cümle kurulamıyorsa tanım henüz oturmamıştır ve sonraki ders bu satırla açılır. Tanımdaki her terim çözülmüş örnekte bir kez görünmelidir. Görünmeyen terim ezber listesine değil, yanlışın neden sütununa yazılır. Üzerinde çalışılan tanım şudur: Zamir, adın yerine geçen sözcüktür. Kişi zamirleri ben, sen, o, biz, siz, onlar. İşaret zamirleri bu, şu, o. Belgisiz zamirler kimi, kimse, herkes, biraz gibi sözcüklerdir. Zamir cümlede adın gördüğü görevi görür.
Cümle 1
Zamir tanımının 1. cümlesi şudur: Zamir, adın yerine geçen sözcüktür. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 2
Zamir tanımının 2. cümlesi şudur: Kişi zamirleri ben, sen, o, biz, siz, onlar. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
Cümle 3
Zamir tanımının 3. cümlesi şudur: İşaret zamirleri bu, şu, o. Bu cümleyi kapatıp kendi örneğinizle yeniden kurun. Kuramazsanız sonraki ders bu cümleyle açılır.
• • •
Çözülmüş örnek
“Ayşe geldi. O yorgundu.” O, Ayşe’nin yerine geçmiştir. “Bunu masaya koy” içinde bu, daha önce anılan nesnenin yerini tutar.
Örneği iki kez oku. İlk okumada yalnız sonucu gör. İkinci okumada sonucu kapat ve ara adımı kendin yaz. Zamir örneği şunu gösterir: “Ayşe geldi. O yorgundu.” O, Ayşe’nin yerine geçmiştir. “Bunu masaya koy” içinde bu, daha önce anılan nesnenin yerini tutar. Sonucu ezberlemek adımı ezberlemek değildir. Adım yazılamadığında tanımın ilk cümlesine dön: Zamir, adın yerine geçen sözcüktür.
Canlı derste örnek tahtada bir kez çözülür. Öğrenci sonucu görmeden ara adımı kendi defterine yazar. Tahta silinince geriye Zamir tanımı ve o adım kalır.
• • •
Sık yapılan hata
İşaret sıfatı ile işaret zamirini karıştırmak. “Bu kitap” içinde bu sıfattır çünkü kitabı belirtir. “Bu ağır” içinde bu zamirdir çünkü yerine geçtiği ad söylenmemiştir.
Zamir dersinde sık yapılan hata şudur: İşaret sıfatı ile işaret zamirini karıştırmak. “Bu kitap” içinde bu sıfattır çünkü kitabı belirtir. “Bu ağır” içinde bu zamirdir çünkü yerine geçtiği ad söylenmemiştir. Hatayı “dikkatsizlik” diye etiketleme. Yanına tek cümlelik bir neden yaz: tanımdaki hangi adım atlandı. Bu neden, sonraki dersin açılış cümlesidir. Tanımla çelişen her sonuç, işlem doğru görünse bile yanlış sayılır.
- Zamir tanımını kapatıp iki cümle yaz.
- Örneği önce sonuç için, sonra adım için oku.
- Yanlışın yanına yalnız nedeni yaz.
- Alıştırmayı tanımdaki terimle kontrol et.
• • •
Kısa alıştırma
“Bu kalem benim. Bunu çantaya koy.” Cümlelerinde bu sözcüklerinin sıfat mı zamir mi olduğunu yaz.
Alıştırma şudur: “Bu kalem benim. Bunu çantaya koy.” Cümlelerinde bu sözcüklerinin sıfat mı zamir mi olduğunu yaz. Cevabı bir puana bakarak kontrol etme. Cevap, tanımdaki terimle kurulmuşsa tamamdır. Takılırsan örneğe dön ve örnekteki tek bir sayıyı veya tek bir sözcüğü değiştir. Yeni bir konu açma. Değiştirilmiş örnek hâlâ Zamir tanımına uyuyorsa alıştırma kapanır.
• • •
Bu ders nasıl okunur
Canlı derste Zamir bir kez anlatılır. Tahtadaki örnek kapanmadan deftere geçmez. Not, öğretmenin cümlesinin kopyası değil, öğrencinin iki cümlesi olur. Kayıt bu iki cümlenin yerine geçmez. Ders bitince listede yalnız konu adı ve atlanan adım kalır.
Zamir, Türkçe dil bilgisi listesindedir. Aynı listede ad, sıfat, zamir, zarf, fiil, fiilimsi, edat, bağlaç ve cümlede anlam durur. Sözcük, cümledeki görevine göre adlandırılır. Anlatım bozukluğu kuralları bu sayfada üretilmez.
Çalışma listesine şunu yaz. Konu: Zamir. Neden: sık yapılan hatada atlanan adım. Sonraki iş: kısa alıştırmadaki tek soru. Satırda sıra, kota veya puan yoktur. Satır kapanınca komşu konu açılır.
• • •
Bu derste ne yazılı
Zamir sayfası dört hücreye sığar. Hücrelerin dışında kalan puan, süre ve kontenjan bu derste yoktur. Tablo, gövdedeki cümlelerin kısaltmasıdır; asıl metin yukarıdaki bölümlerdedir.
| Alan | Bu derste |
|---|---|
| Tanım | Zamir, adın yerine geçen sözcüktür. Kişi zamirleri ben, sen, o, biz, siz, onlar. İşaret zamirleri bu, şu, o. Belgisiz zamirler kimi, kimse, herkes, biraz gibi sözcüklerdir. Zamir cümlede adın gördüğü görevi görür. |
| Örnek | “Ayşe geldi. O yorgundu.” O, Ayşe’nin yerine geçmiştir. “Bunu masaya koy” içinde bu, daha önce anılan nesnenin yerini tutar. |
| Sık hata | İşaret sıfatı ile işaret zamirini karıştırmak. “Bu kitap” içinde bu sıfattır çünkü kitabı belirtir. “Bu ağır” içinde bu zamirdir çünkü yerine geçtiği ad söylenmemiştir. |
| Alıştırma | “Bu kalem benim. Bunu çantaya koy.” Cümlelerinde bu sözcüklerinin sıfat mı zamir mi olduğunu yaz. |
• • •
Kaynak ve sınır
Zamir, Türkçe dil bilgisi listesindedir. Aynı listede ad, sıfat, zamir, zarf, fiil, fiilimsi, edat, bağlaç ve cümlede anlam durur. Sözcük, cümledeki görevine göre adlandırılır. Anlatım bozukluğu kuralları bu sayfada üretilmez. Bu dersin gömülü kaydı seçilmedi. Kapak Wikimedia Commons fotoğrafıdır. Konu aşağıdaki bölümlerde anlatılır. Sınavın soru sayısı, süresi ve yerleştirme kuralı kurumun kendi kılavuzundadır. Bu sayfa o kılavuzu kopyalamaz.
Güncel sınav metni için osym.gov.tr ve meb.gov.tr kullanılır. Türkçe dil bilgisi, YKS rehberi, LGS rehberi, ÖSYM hazırlık ve 2026 YKS sınav günleri aynı çalışma listesine bağlanır.
• • •
Sık sorulan sorular
Zamir için aşağıdaki cevaplar bu sayfanın sınırındadır.
Bu ders bir kılavuz mu?
Hayır. Zamir bir konu dersidir. Tarih, kontenjan ve puan kurum duyurusundadır.
Yanlış olursa ne yazılır?
Konu adı Zamir kalır. Yanına şu neden yazılır: İşaret sıfatı ile işaret zamirini karıştırmak. “Bu kitap” içinde bu sıfattır çünkü kitabı belirtir. “Bu ağır” içinde bu zamirdir çünkü yerine geçtiği ad söylenmemiştir.
Alıştırma nasıl kapanır?
Cevap, tanımdaki terimle kurulduğunda kapanır. Alıştırma şudur: “Bu kalem benim. Bunu çantaya koy.” Cümlelerinde bu sözcüklerinin sıfat mı zamir mi olduğunu yaz.
• • •
Haftanın neresine konur
Zamir, haftanın üç bloğundan birine konur. Yeni konu gününde tanım yazılır. Deneme gününde bu tanımın dışına çıkan sonuç konu adına çevrilir. Yanlış listesi gününde yalnız açık satır açılır. Zamir için dördüncü bir blok eklenmez. Kurum tarihi kaydırırsa deneme günü oynar, bu dersin tanımı silinmez.
Canlı derste Zamir bir kez anlatılır. Tahtadaki örnek kapanmadan deftere geçmez. Not, öğretmenin cümlesinin kopyası değil, öğrencinin iki cümlesi olur. Kayıt bu iki cümlenin yerine geçmez. Ders bitince listede yalnız konu adı ve atlanan adım kalır.
Yeni konu günü
Zamir tanımı iki cümleyle yazılır. İkinci cümle ne olmadığını söyler. Kurulamıyorsa deneme açılmaz.
Deneme günü
Zamir denemesinde puan konuşulmaz. Yanlış, şu hataya bağlanır: İşaret sıfatı ile işaret zamirini karıştırmak. “Bu kitap” içinde bu sıfattır çünkü kitabı belirtir. “Bu ağır” içinde bu zamirdir çünkü yerine geçtiği ad söylenmemiştir.
• • •
İlgili sayfalar
Türkçe dil bilgisi serisinin içindesiniz. Aynı düzen YKS rehberi ve LGS rehberi için de kullanılır. ÖSYM hazırlık oturumun yüz yüze mi uzaktan mı işlediğini anlatır. Takvim notu: 2026 YKS sınav günleri. İletişim.